Vụ tấn công tủ lạnh siêu thị ở Pháp phơi bày lỗ hổng bảo mật cơ bản, không phải do AI

Một cuộc tấn công mạng vào giữa tháng 10 năm 2026 đã cho phép tin tặc từ xa tăng nhiệt độ hệ thống làm lạnh tại hàng trăm siêu thị ở Pháp, trong đó có các cửa hàng do Intermarché và Carrefour vận hành. Các nhà bán lẻ buộc phải tiêu hủy thực phẩm đã tan đông và sữa bị hỏng. Hiện vẫn chưa rõ ai là thủ phạm và mục đích của chúng là gì.

Vụ việc khiến nhiều người châu Âu tự hỏi liệu những cảnh báo kéo dài nhiều tháng về AI tiên tiến cuối cùng đã thành hiện thực hay chưa. Các chuyên gia an ninh mạng cho rằng không phải vậy: nhiều khả năng kẻ tấn công đã dùng các kỹ thuật thông thường để khai thác những thiết bị lẽ ra không bao giờ được phép truy cập từ internet.

Thủ tướng Sébastien Lecornu đích thân chỉ đạo ứng phó, và vụ tấn công đã thúc đẩy sự phối hợp và chia sẻ thông tin ở cấp EU. Một chuyên gia an ninh làm việc cùng văn phòng Thủ tướng cho biết chính phủ đã tổ chức các cuộc họp để rà soát những lĩnh vực khác có thể bị ảnh hưởng, đồng thời lưu ý rằng việc bảo quản vắc-xin trong đợt chiến dịch phòng cúm đang diễn ra cũng phụ thuộc vào kiểm soát nhiệt độ. Hiện chưa ghi nhận cuộc tấn công nào nhắm vào lĩnh vực này.

Lỗ hổng cũ, tốc độ mới

Công ty bảo mật Claroty trước đó đã phát hiện một lỗ hổng phần mềm trong sản phẩm của Danfoss, một trong những nhà sản xuất thiết bị làm lạnh bị nhắm tới; Danfoss đã vá lỗi này vào năm 2025. Minh họa cho việc AI đẩy nhanh các cuộc tấn công, Claroty cho biết họ đã tái hiện các lỗ hổng gốc của Danfoss chỉ trong 28 phút với chi phí 6 USD. Cơ quan an ninh mạng Pháp và Đức cảnh báo các cuộc tấn công có thể vẫn đang tiếp diễn, còn cơ quan an ninh mạng Hy Lạp báo cáo vẫn còn hàng trăm thiết bị trực tuyến, dù một nhóm nghiên cứu khác phát hiện số thiết bị Danfoss bị lộ đã giảm mạnh.

Đáng chú ý, chưa có báo cáo nào về hành vi tống tiền. Vụ tấn công diễn ra trong bối cảnh Nga đẩy mạnh chiến tranh lai chống châu Âu, và các lãnh đạo EU đã nhiều lần cảnh báo Moscow có thể dùng tấn công mạng để gây gián đoạn các dịch vụ thiết yếu. Trong cùng tuần, các siêu thị ở Hà Lan và Bỉ cũng gặp những sự cố an ninh mạng khác, không liên quan và có mức độ ảnh hưởng thấp hơn.

Quay về những điều cốt lõi

Sự việc làm nổi bật một điểm yếu kéo dài trong công nghệ vận hành (OT), tức các thiết bị công nghiệp có đầu ra vật lý, thường đã cũ, bảo mật kém và kết nối không cần thiết. Rémi Enjolras, Giám đốc công nghệ tại Splunk thuộc Cisco, kêu gọi các ngành công nghiệp trọng yếu ngừng coi AI là "công cụ thần kỳ sẽ giải quyết mọi thứ" và quay về những nguyên tắc cơ bản.

EU đã thông qua các luật nhằm thúc đẩy các đơn vị vận hành và nhà sản xuất hạ tầng trọng yếu nâng cao bảo mật, nhưng Pháp nằm trong nhóm các quốc gia triển khai chậm các luật này trong nước. Cuộc tấn công cũng xảy ra khi an ninh lương thực châu Âu vốn đã chịu áp lực từ hạn hán và những gián đoạn ở eo biển Hormuz.