Startup Nigeria UniBeta dùng AI để nhận diện các chủ đề thi lặp lại

UniBeta, startup ra đời tại Đại học Lagos (UNILAG) ở Nigeria, đã ra mắt công cụ học tập AI mang tên UniBeta AI vào tháng 10 năm 2025. Được sáng lập năm 2023 bởi Dare Oluwayanmife Adeola và Olamide Onigbanjo, công ty hiện tập trung vào việc phân tích đề thi cũ để tìm ra các cụm chủ đề có khả năng cao sẽ được kiểm tra.

Sinh viên tải lên tài liệu học và đề thi các năm trước, sau đó mô hình quét văn bản để tìm các mẫu lặp lại xuyên suốt chương trình học. Từ đó, công cụ tạo ra thẻ ghi nhớ theo ngữ cảnh, bài trắc nghiệm và tóm tắt theo từng mô-đun. "Phần lớn câu hỏi trong các đề thi cũ của trường đại học liên bang không lặp lại câu hỏi, mà lặp lại chủ đề," Adeola nói.

Từ siêu ứng dụng đến tập trung vào một mục tiêu

Ban đầu, những người sáng lập nhắm đến một phạm vi rộng hơn nhiều, dự định xây dựng một nền tảng duy nhất cho thời khóa biểu, theo dõi điểm trung bình, kèm cặp bạn học, tư vấn nghề nghiệp và một sàn giao dịch cho sinh viên bán hàng. Họ thử nghiệm ý tưởng ngoài đời thực qua ba thí nghiệm: các buổi phụ đạo do sinh viên học giỏi nhất tổ chức, một kênh truyền thông trong trường tên Inside Uni thực hiện các cuộc phỏng vấn ngoài đường phố, và các vị trí quảng bá trả phí bán cho sinh viên kinh doanh nhỏ.

Việc chuyển những thí nghiệm này thành một ứng dụng di động diễn ra không suôn sẻ. Sử dụng tiền tiết kiệm cá nhân để tài trợ, các nhà sáng lập thuê lập trình viên hợp đồng bên ngoài, nhưng sản phẩm thu được đầy lỗi và nhiều lần bị từ chối khi xét duyệt trên App Store và Google Play. Nhóm đã phát hành mô-đun hoạt động duy nhất, tức sàn giao dịch, dưới dạng ứng dụng web nhẹ và thuê thêm một kỹ sư mới để viết lại mã nguồn. Adeola cho biết thất bại này khiến ông từng cân nhắc từ bỏ.

Vấn đề tính thời vụ

Theo các nhà sáng lập, bài học lớn nhất của họ là nhu cầu về công nghệ giáo dục của sinh viên đại học Nigeria mang tính thời vụ. Lượng người dùng tăng vọt khi kỳ thi đến gần và sụt giảm mạnh khi thi xong, điều này đã thúc đẩy nhóm hướng tới một sản phẩm mang lại giá trị tập trung trong các kỳ thi mà không tốn nhiều chi phí vận hành.

Các nhà sáng lập cho rằng các chatbot đa năng như ChatGPT gặp khó khăn với tài liệu học photocopy và giáo trình đặc thù địa phương. Định vị này đặt UniBeta vào thế cạnh tranh với Gemini của Google, Claude của Anthropic và các sản phẩm AI chuyên về giáo dục. Câu chuyện của công ty minh họa cách các startup edtech châu Phi đang cố gắng cạnh tranh với các mô hình toàn cầu bằng cách dựa vào dữ liệu và bối cảnh địa phương thay vì quy mô thuần túy.